Julle Verbond is met die God van Israel

Mishpatim

(Oordele)

Eksodus / Shemot 21:1-24:18

Jeremia / Yirmeyahu 34:8-22;33:25-26

Matthéüs / Mattityahu 5:38-42

Eksodus / Shemot {23:28} “Ook sal Ek perdebye voor jou uit stuur; dié sal die Hewiete, Kanaäniete en Hetiete voor jou uit verdrywe. {23:29}  Ek sal hulle nie in een jaar voor jou uit verdrywe nie, dat die land nie woes word en die ongediertes nie teen jou te veel word nie. {23:30}  Ek sal hulle so langsamerhand voor jou uit verdrywe, totdat jy vrugbaar word en die land beërwe. {23:31}  En Ek sal jou grense vasstel van die Skelfsee af tot by die See van die Filistyne, en van die woestyn af tot by die Eufraat. Want Ek sal die inwoners van die land in julle hand gee, en jy sal hulle voor jou uit verdrywe. {23:32}  Jy mag met hulle of met hulle gode geen verbond maak nie. {23:33}  Hulle mag in jou land nie woon nie, dat hulle jou nie verlei om teen My te sondig nie. Want jy sal hulle gode dien, ja, dit sal vir jou ‘n strik wees.”

Ek het hierdie Skrifgedeelte gekies om kommentaar te lewer op parasha Mishpatim, omdat ek glo dat dit vandag op ons van toepassing is. Julle sal moontlik wonder hoedat dit moontlik kan wees. Na alles, hoe kan ons ‘n verbond sluit met die Hewiete, Kanaäniete en Hetiete, aangesien hulle as mensegroepe nie langer bestaan nie? Die feit is, selfs indien hulle nie meer bestaan nie, is die beginsel agter hierdie opdrag (mitzvah) steeds op ons van toepassing.

Die Hewiete, Kanaäniete en Hetiete was heidene, wat wel oor ‘n vorm van godsvresenheid beskik het, ofskoon dit deur die aanbidding van valse godhede was. Hulle was ook gruwelik immoreel. God het hierdie besondere nasies slegs uitgesonder omdat dit juis hulle was wat deur Israel onteien sou word. Indien ‘n mens nou vandag Kanada en die res van die wêreld in oënskou neem, is hulle grotendeels niks beter as die Hewiete, Kanaäniete en Hetiete nie.

Jakobus / Ya’acov {4:4} “Egbrekers en egbreeksters, weet julle nie dat die vriendskap van die wêreld vyandskap teen God is nie? Wie dan ‘n vriend van die wêreld wil wees, word ‘n vyand van God”

Ek het mense al dikwels geleer dat ons ons verhouding met die Here kan meet en insgelyks kan meet, aldan nie, of ons waarlik gered en aan God verbonde is, op grond van wie ons vriende is. Saam met wie kuier jy? Saam met wie bring jy die meeste van jou tyd deur? Indien jy enige van hierdie vrae beantwoord met “Meesal ongeredde persone”, dan bestaan daar ‘n sterk moontlikheid dat iets ernstig besig is om jou verhouding met God te skaad.

1 Korinthiërs / Korintim Alpha {6:14} “Moenie in dieselfde juk trek saam met ongelowiges nie, want watter deelgenootskap het die geregtigheid met die ongeregtigheid, en watter gemeenskap het die lig met die duisternis?”

Die woord “ongeregtigheid” hier beteken nie dat ons nie met kriminele moet omgaan nie; selfs dat ons dit beslis nie moet doen nie! “Ongeregtigheid”, in hierdie konteks, beteken mense wat sonder die Tora lewe, wat God nie gehoorsaam nie en Sy gebooie verontagsaam. Volgens die Skrif, is die Satan “die ongeregtige een” (2 Tessalonisense 2:8).

Sou die meerderheid van jou vriende ongered wees, dan het jy ‘n probleem omdat jy ‘n verbond met mense, wat valse godhede aanbid, aangegaan het net soos die Hewiete, Kanaäniete en Hetiete; die einste mense wat God ons verbied het om mee verbonde aan te gaan. “Maar hulle is gawe mense”, sê jy miskien. Dit maak hoegenaamd nie saak of hulle gaaf is of nie. Daar bestaan slegs twee entiteite in die heelal, wat ons kan aanbid: óf ons aanbid die God van hemel en aarde, die God van Israel óf ons aanbid valse godhede: demone. Wees versigtig om nie bedrieg te word deur te aanvaar dat elke godsdiens dieselfde God aanbid nie – dit is hoegenaamd nie die geval nie!

Dwarsdeur die Skrif, verwys God na Homself as die God van Abraham (Avraham), Isak (Yitzchak) en die God van Jakob (Ya’acov). Hy verwys ook na Homself as die God van Israel. Krishna, Budda, Allah en al die ander kwalifiseer nie! Daar is net één God en Sy naam is Een.

Eksodus / Shemot {3:15} “Toe sê God verder vir Moses: Dit moet jy aan die kinders van Israel meedeel: Die HERE, die God van julle vaders, die God van Abraham, die God van Isak en die God van Jakob, het my na julle gestuur. Dit is my Naam vir ewig, en dit is my gedenknaam van geslag tot geslag”

As gelowiges in Jesus, as die Messias van Israel, is dit nie ons taak om vriende te maak met die wêreld nie maar om die Goeie Nuus (Besorah Tova) van redding deur Jesus die Messias na die wêreld uit te dra. As jy dit doen en dit doeltreffend doen, sal diegene wat verkies het om nie gered te word nie, nie met jou bevriend wíl wees nie. Dan, eers sal jy besef dat jou verbond met die God van Israel is en nie met die Hewiete, Kanaäniete en Hetiete nie.

Kom gou Jesus!

PDF weergawe

Voorheen uitgegee: 2012-02-12

Derhalwe Is Ek Hier

Mishpatim
(Oordele)

Eksodus / Shemot 21:1-24:18

Jeremia / Yirmeyahu 34:8-22;33:25-26

Matthéüs / Mattityahu 5:38-42

Eksodus / Shemot {21:15} “En hy wat sy vader of moeder slaan, moet sekerlik gedood word. {21:16} En hy wat ‘n mens steel en hom verkoop—of as hy in sy besit gevind word—dié moet sekerlik gedood word. {21:17} “En hy wat sy vader of moeder vloek, moet sekerlik gedood word.”

Terwyl ek die bovermelde verse van hierdie week se Parasha gelees het, het ek gewonder waarom ‘n fisiese aanval op jou vader en moeder, die ontvoering van iemand en om jou vader en moeder te vloek, as halsmisdade beskou en met die dood strafbaar was. Laat ons eerstens die vraag behandel waarom die dade in verse 15 – 17 gemeld, as halsmisdade beskou is en die doodstraf sou regverdig. 

My vrou en ek het onlangs die boek Ester, as deel van ons daaglikse leesplan gelees en ek glo dat ons inderdaad in hierdie boek die antwoord op dié vraag kan te wete kom:

Ester / Esther {1:16} “Toe sê Memúgan voor die koning en die vorste: Nie alleen teen die koning het koningin Vasti misdaan nie, maar ook teen al die vorste en al die volke wat in al die provinsies van koning Ahasvéros is. {1:17} Want die geval van die koningin sal by al die vroue bekend word, sodat dit hulle manne in hul oë veragtelik sal maak as daar gesê word: Koning Ahasvéros het bevel gegee om koningin Vasti voor hom te bring, maar sy het nie gekom nie.”

Hieruit blyk dit dat koningin Vasti se optrede nie net die koning veronreg en in ‘n verleentheid gestel het nie, maar haar weiering om voor die koning te verskyn, ook die integriteit van die ganse samelewing van háár dag in die gedrang gebring het. Ofskoon sy nie haar vader of moeder gevloek het nie, is ek nietemin oortuig dat die effek van haar optrede, juis dié dinge sou veroorsaak het, waaroor die eerste gedeelte van die Skrifgedeelte handel.

Die Tora skryf die beginsels van ‘n regverdige samelewing voor – ‘n samelewing op die beginsels van die huwelik (man en vrou) en gesinseenheid gegrondves. Enigiets wat dus hierdie beginsels sou skaad, verdien die ergste straf omdat die versteuring van familiebeginsels tot nadeel van die samelewing, wat vervolgens tot die ineenstorting van wet en orde en uiteindelik tot ‘n godlose samelewing sal lei! Juis om hierdie rede is egbreuk ook met die dood strafbaar.

Terwyl ek hieroor nagedink het, het ‘n ander Skrifgedeelte met betrekking tot vaders en moeders my bygeval en dit word aangetref in ‘n Skrifgedeelte uit die Hernieude Verbond (Brit Chadasha):

Matthéüs (Mattityahu) {10:37} “Wie vader of moeder bo My liefhet, is My nie waardig nie; en wie seun of dogter bo My liefhet, is My nie waardig nie.”

Dit het die vraag laat ontstaan: Het Jesus die Tora weerspreek, meer in die besonder hierdie Parasha, toe Hy hierdie woorde gespreek het? Die antwoord is vanselfsprekend “nee”! Jesus was besig om vir diegene wat hom wou volg, te verduidelik dat hulle nie verdeelde lojaliteite kon hê nie. Indien ons ons lewens aan Jesus as ons Here en Redder toevertrou, koop Hy, deur Sy dood aan die kruis, ons as’t ware uit die mag van die duiwel. Ons is dus vrygestel van die straf van die Tora, wat die dood uitspreek oor almal wat sondig, sowel fisies as geestelik – ongeag die oortreding! Voordat ons gered is, het die duiwel ons besit. Ons het deur die sonde onsself aan hom verkoop, maar deur ons redding, behoort ons aan Jesus. Jesus het ons van die duiwel teruggekoop deur in ons plek te sterwe en dus behoort ons nie aan onsself nie.

1 Korinthiërs / Korintim Aleph {6:20} “Want julle is duur gekoop. Verheerlik God dan in julle liggaam en in julle gees wat aan God behoort.” 

Dit is dus verstaanbaar dat verdeelde lojaliteite vir ‘n dienaar van God totaal onvanpas sou wees.

Ek onthou nog toe ek tot die bediening beroep is, dat ek moes besluit om my bejaarde ouers te verlaat aldan nie en die beroep as geestelike leier van die Gemeente Melech Yisrael in Kanada te aanvaar. Dit was ‘n besonder moeilike tyd vir my vrou en myself, maar dit was die woorde in Matthéüs 10:37 wat my gelei het om wel my vader en moeder te verlaat en die Here te volg. Derhalwe is ek vandag hier!

Kom gou Jesus!

PDF weergawe

Voorheen uitgegee: 2011-01-29

Beloftes, Gedwonge Slawerny en Besluite

Mishpatim

(Oordele)

Eksodus / Shemot 21:1-24:18

2 Konings / Melachim Bet 12:1-17

Matthéüs / Mattityahu 5:38-42

Eksodus / Bereshit {21:2} “As jy ‘n Hebreeuse slaaf koop, moet hy ses jaar lank dien, maar in die sewende moet hy as vryman verniet weggaan. {21:3} As hy alleen kom, moet hy alleen vrygelaat word; as hy getroud is, moet sy vrou saam met hom vrygelaat word. {21:4} As sy heer aan hom ‘n vrou gee en sy vir hom seuns of dogters baar, moet die vrou met haar kinders haar heer se eiendom wees, terwyl hy alleen vrygelaat word. {21:5} Maar as die slaaf reguit sê: Ek het my heer, my vrou en my kinders lief; ek wil nie as vryman weggaan nie— {21:6} dan moet sy heer hom na die owerhede bring en hom by die deur of die deurpos bring; en sy heer moet sy oor met ‘n els deurboor; daarna moet hy hom vir altyd dien.”

As julle soos ek is, dan het julle moontlik al gewonder waarom God mense toegelaat het om ander mense te koop. Netsoos ek, is ek seker dat julle dit ook al bevraagteken het waarom ‘n slaaf, wat besluit het om na verloop van die ses jaar by sy eienaar aan te bly, na ‘n deurkosyn geneem is waar sy oor met ‘n els deurboor is.

Sekere vorme van slawerny in Bybelse tye was nie soos ons dit vandag ken nie. Die Bybel maak geen toegewing aan ‘n persoon wat bankrot raak nie; inteendeel, die Skrif leer ons dat indien ons ‘n belofte aflê, dit nagekom móét word. Die leen van geld of aankope op krediet, het altyd die belofte van terugbetaling impliseer. Gevolglik was die nie-nakoming van so ‘n belofte ‘n ernstige oortreding in die oë van die Here.

Númeri / Bamidbar {30:2} ”As iemand aan die HERE ‘n gelofte doen of ‘n eed sweer waardeur hy homself verbind om hom van iets te onthou, moet hy sy woord nie breek nie; hy moet handel volgens alles wat uit sy mond uitgaan. “

In die Bybelse tye het mense egter net soos vandag geld geleen. Boere, is ek seker, het geleen teen hul verwagte oeste en gedurende maer jare, sou hulle seker ook verbande op hul lande moes uitneem of teen hul boerdery-benodighede (bv. die os waarmee geploeg is), geld leen. Indien hulle moontlik hul lenings nie kon terugbetaal nie, kon hulle nie bankrot raak nie. Daar was dus absoluut geen manier om hul skuld af te skryf nie. 

Bankrotskap is ‘n uitvinding van ons moderne tye en bestaan nagenoeg vierhonderd jaar, maar volgens die Woord van God, kan skuld nie afgeskryf word nie – dit móét vereffen word. Wat het dus gebeur wanneer iemand nie sy skuld kon betaal nie? God het inderdaad vir só ‘n gebeurlikheid voorsiening gemaak! Die lener moes sy skuld aan die skuldeiser terugbetaal deur sonder vergoeding vir hom te werk. God, wat die boosheid van die menslike hart ken, het egter ‘n beperking op die tyd van sodanige verpligte arbeid gelê: ses jaar was die tydperk wat dit sou duur om skuld terug te betaal. Verder moes daar vir die lener huisvesting en voedsel voorsien word asook dat hy, soos deur die Tora voorgeskryf, billik behandel word. Na verloop van die ses jaar, moes die lener weggestuur word met voldoende goedere om hom te help om sy lewe as skuldvrye man te hervat. Omrede skuld nie afgeskryf kon word nie, behalwe deur genadebetoning van die skuldeiser aan die lener, word skuldeisers soos volg deur die Skrif gewaarsku:

Spreuke / Mishlei {22:7} “Die ryke heers oor die armes, en hy wat leen, is ‘n slaaf van die man wat uitleen.”

Begryplikerwyse kan ons hiervan aflei dat die Bybel hoegenaamd nie leen aanmoedig nie.

Daar is ook ‘n verdere voorsiening aangaande slawe in hierdie week se parasha: Indien die persoon wat homself in slawerny verkoop het – om sy skuld af te betaal – om welke rede ookal besluit het om by sy eienaar aan te bly, kon hy dit doen deur sy oor te laat deurboor by die deurpos van die huis. Dit sou hom dus tot lewenslange verhouding van slaaf-eienaar verplig. Nou vra ons onsself af waarom die procedure van deurboring van ‘n oor noodwendig by die deur of deurkosyn moes geskied?

Eksodus {12:22} “En neem ‘n bossie hisop en steek dit in die bloed wat in die skottel is, en stryk aan die bo-drumpel en aan die twee deurposte van die bloed wat in die skottel is. Maar niemand van julle mag uit die deur van sy huis uitgaan tot die môre toe nie. {12:23} Want die HERE sal deurtrek om die Egiptenaars swaar te tref. Maar wanneer Hy die bloed sien aan die bo-drumpel en aan die twee deurposte, sal die HERE by die deur verbygaan en die verderwer nie toelaat om in julle huise in te gaan om te slaan nie.”

Die kinders van Israel was inderdaad in gedwonge slawerny onder die Egiptenare, maar soos hierbo gemeld, het hulle hul bevryding ontvang deur die aanwend van ‘n lam se bloed aan die deurposte van hul huisdeure. Dit ís geensins en wás ook nooit God se wil vir Sy volk om in slawerny by eingeen behalwe Homself te verkeer nie. Derhalwe was dit ‘n skande vir so ‘n persoon self, wat verkies het om in slawerny by ‘n menslike eienaar te wees, deur sy oor aan die die deurpos van laasgenoemde te laat deurboor as simbool dat hy of sy buite die Wil van God optree. Die skande op sigself het gekom omdat die deurpos, waar die slaaf se oor deurboor is, simbolies die deurposte in Egipte verteenwoordig het, waarteen die lam se bloed gestryk is vir sy of haar ware bevryding.

Kom gou Jesus!

PDF weergawe

Voorheen uitgegee: 2010-02-13