✦

Jaloesie

Vayeshev
(En Hy Het Geskik)


Terwyl ons hierdie gedeelte van die Bybel deurlees, wil ek graag kyk na wat, tussen Yoseph (Josef) en sy broers gebeur het. God werk op bonatuurlike wyse op die natuurlike gang van sake in, Hy werk met doodgewone mense wat hulle lewens baie soos ons s’n voer, wat van dag tot dag spartel, besluite moet neem en keuses moet uitoefen, wat Hy uiteindelik gebruik vir Sy doel en Sy heerlikheid. Dit is natuurlik op dieselfde wyse as wat Hy met ons werk, of ons dit nou besef of nie. Eindelik sal elke besluit - goed of sleg - wat ons neem, deur God aangewend word vir Sy doel en tot Sy heerlikheid.

Genesis {37:3}"Toe het God gesê: “Laat daar lig wees!” En daar was lig. {37:4} God het gesien die lig is goed, en Hy het die lig en die donker van mekaar geskei."

Genesis {37:8} "God het die gewelf “hemel” genoem. Dit het aand geword en dit het môre geword. Dit was die tweede dag."

Genesis {37:19} "Dit het aand geword en dit het môre geword. Dit was die vierde dag. {37:20} Toe het God gesê: “Laat die waters krioel van lewende wesens, en laat daar voëls onder die hemelgewelf oor die aarde vlieg.”

Onderlinge wedywering tussen broers en susters is geensins vreemd vir my nie, aangesien ek saam met twee broers en ‘n suster grootgeword het, wat beslis nie sonder konflik was nie. Indien ek my gesinslewe in oënskou neem, reken ek dat ‘n mens kan sê dat ek ietwat soos Josef was. As oudste seun, het my vader my tog ‘n bietjie voorgetrek en ek is seker dat my broers en suster, dit ergerlik gevind het. Ek moet egter toegee dat dit nooit die punt bereik het wat hulle my wou dood hê nie, maar ek is seker dat dit ongetwyfeld tot onderlinge spanning gelei en jaloesie tot gevolg gehad het.

Op grond van wat hulle gesê het, is dit duidelik dat Josef se broers uiters jaloers op hom was en wel in só‘n mate dat dit hulle gedryf het tot wat hulle met hom gedoen het. Hulle was egter nie die enigste Bybelse karakters wat afguns openbaar het nie: Kain was jaloers op Abel; Sarai was jaloers op Hagar; Saul was was afgunstig op Dawid en Joab op Abner. Waartoe het die jaloesie hulle uiteindelik gedrywe? Kain het vir Abel doodgemaak, Sarai het Hagar weggejaag, Saul het Dawid agtervolg en Joab het Abner doodgemaak.

Mense is om verskillende redes jaloers. Dit kan wees as gevolg van voorkoms, geld, ‘n geliefde, goed (geld, elektronika, ens.), begunstiging, werk, salaris, wonings, motors, families, vakansies, aansien: noem dit op en mense kan daaroor jaloers wees. Die probleem is egter dat jaloesie vernietigend is vir sowel die persoon wat afgunstig is as dié een waarop hulle jaloers is. Jaloesie is ‘n negatiewe menslike emosie!

Spreuke {6:34} "want jaloersheid is ’n toorngloed in ’n man, en op die dag van wraak verskoon hy nie;"

Spreuke {27:4} "Woede is wreed, en toorn kook oor; maar wie kan voor jaloersheid standhou?"

Hooglied {8:6} "Dra my soos ’n seëlring op u hart, soos ’n seëlring op u arm; want liefde is sterk soos die dood, die liefdes-ywer is hard soos die doderyk, sy gloed is ’n gloed van vuur, ’n vlam van die HERE."

Jaloesie is ‘n sondige toestand van die menslike siel wat kan lei tot woede, wraak, haat en selfs moord. Dus, dink ek, dat ons uit ons Parasha oor Josef en sy broers móét leer dat in plaas van jaloers te wees, begin om vergenoeg te wees, ongeag wat ons toestand of aansien in die lewe is. God het ‘n plan en ‘n plek vir ons. Dit mag miskien nie so voortreflik soos ‘n ander persoon s’n wees nie, maar dit is nietemin Sy plan vir ons. Dink daaroor: God sou jou nie in die wêreld gebring het indien daar reeds iemand anders was om jóú plek vol te staan nie.

1 Korinthiërs {7:17} "Maar elkeen moet wandel net soos God hom dit toebedeel het, soos die Here elkeen geroep het. En so bepaal ek in al die gemeentes."

My gebed vir jou en elkeen wat hierdie kommentaar lees, is dat julle gereeld die volgende spreuk sal opsê en julle persoonlike gebed maak:

Spreuke {30:7} "Twee dinge vra ek van U; onthou dit nie aan my voordat ek sterf nie: {30:8} Hou valsheid en leuentaal ver van my af; gee my nie armoede of rykdom nie, laat my geniet die brood wat vir my bestem is;{30:9} dat ek nie, as ek oorversadig geword het, U verloën nie, en sê: Wie is die HERE? En dat ek nie, as ek arm geword het, steel en my aan die Naam van my God vergryp nie."

Kom gou Jesus!

PDF weergawe



Afguns is Net So Erg as Sheol (hel)

Vayeshev
(En Hy Het Geskik)


Ons het die verhaal van Josef behandel en ook die geestelike aspekte en implikasies daarvan bestudeer. Dit is egter nie wat ek vandag weer wil doen nie: Ons gaan ‘n eenvoudige, werklike lewensbeskouing doen van wat eintlik tussen Josef en sy broers aan die gang was. Ek volg hierdie benadering omdat God in die natuurlike omstandighede te werk gaan. Hy werk met eenvoudige mense, wat van dag tot dag leef, besluite neem en keuses uitoefen, wat Hy uiteindelik vir Sy doel en heerlikheid aanwend.

Genesis / Bereshit {37:3} “En Israel het Josef meer lief gehad as al sy seuns; want hy was vir hom ‘n seun van die ouderdom; en hy het vir hom ‘n lang rok met moue gemaak. {37:4} Toe sy broers sien dat hulle vader hom meer as al sy broers liefhet, het hulle hom gehaat en kon nie vriendelik met hom praat nie. {37:8} Toe sê sy broers aan hom: Wil jy miskien oor ons regeer? Of wil jy miskien oor ons heers? En hulle het hom nog meer gehaat oor sy drome en oor sy woorde.  {37:19} En hulle het vir mekaar gesê: Daar kom daardie dromer aan!  {37:20} Kom dan nou, laat ons hom doodmaak en in een van die putte gooi en sê: ‘n Wilde dier het hom opgeëet. Dan sal ons sien wat van sy drome word.”

Ek moet erken dat wedywering tussen broers en susters vir my hoegenaamd nie vreemd is nie. Om groot te word saam met twee broers en ‘n suster, was beslis nie sonder onderlinge woede-uitbarstings, gespot, bakleiery en natuurlik afguns nie. Wanneer ek oor my gesinslewe terugkyk, reken ek dat ‘n mens kan sê dat ek as’t ware met Josef vergelyk kan word. As oudste seun, het my vader my ‘n bietjie voorgetrek en ek is oortuig dat juis dít my by my broers en suster in onguns gebring het. Ofskoon hulle my nooit dood gewens het nie, is ek oortuig dat dit nietemin tot die spanning tussen ons bygedra en onvermydelike afguns aangemoedig het.

Josef se broers was net eenvoudig afgunstig op hom en kyk, waartoe hulle jaloesie hulle gedryf het: moord! Hierdie geval was egter nie die enigste Bybelse karakters wat afguns geopenbaar het nie. Kaïn was jaloers op Abel; Sara was afgunstig op Hagar; Saul was jaloers op Dawid en Joab op Abner. Waartoe het hulle afguns hulle gedrywe? Kaïn het Abel vermoor, Sara het Hagar weggejaag, Saul het Dawid vervolg en Joab het Abner om die lewe gebring.

Mense kan om baie verskillende redes afgunstig wees: byvoorbeeld voorkoms, geld, vriende, dinge soos klere, elektronika, begunstiging, werk, salaris, huise, motors, gesinne, vakansies, status ensomeer. Afguns is destruktief vir sowel die persoon wat afgunstig is as die één op wie die afguns gemik is. Afguns is ‘n laakbare menslike emosie.

Spreuke / Mishlei {6:34} “want jaloersheid is ‘n toorngloed in ‘n man, en op die dag van wraak verskoon hy nie;”

Spreuke / Mishlei {27:4} “Woede is wreed, en toorn kook oor; maar wie kan voor jaloersheid standhou?”

Hooglied / Shir“HaShirim {8:6} “Dra my soos ‘n seëlring op u hart, soos ‘n seëlring op u arm; want liefde is sterk soos die dood, die liefdes-ywer is hard soos die doderyk, sy gloed is ‘n gloed van vuur, ‘n vlam van die HERE.”

Afguns is ‘n sonde en kan aanleiding gee tot woede, wraak en selfs die dood. Behoort ons dus nie iets uit ons Parasha oor Josef en sy broers te leer en in plaas van afgunstig te wees, begin om vergenoegd te wees nie?

1 Korithiërs / Korentim Alef {7:17} “Maar elkeen moet wandel net soos God hom dit toebedeel het, soos die Here elkeen geroep het. En so bepaal ek in al die gemeentes.”

My opregte gebed vir elkeen wat hierdie kommentaar lees, is om die volgende verse uit Spreuke op te sê en dit jou persoonike gebed te maak:

Spreuke / Mishlei {30:7} “Twee dinge vra ek van U; onthou dit nie aan my voordat ek sterf nie: {30:8} Hou valsheid en leuentaal ver van my af; gee my nie armoede of rykdom nie, laat my geniet die brood wat vir my bestem is; {30:9}  dat ek nie, as ek oorversadig geword het, U verloën nie, en sê: Wie is die HERE? En dat ek nie, as ek arm geword het, steel en my aan die Naam van my God vergryp nie.”

Kom gou Jesus!


Voorheen uitgegee: 2011-12-11

Om ons les te leer vir die volgende geslag

VaYislach
(En Hy Het Gelewe)


Handelinge / Ma’asei Talmidim 7:9-16

Genesis / Bereshit {38:1} “In dié tyd het Juda afgetrek, van sy broers af weg, en uitgedraai na ‘n man van Adúllam met die naam van Hira. {38:2}  En Juda het daar die dogter van ‘n Kanaänitiese man gesien met die naam van Sua; en hy het met haar getrou en by haar ingegaan. {38:3}  En sy het bevrug geword en ‘n seun gebaar, en sy het hom Er genoem. {38:4}  Daarna het sy weer bevrug geword en ‘n seun gebaar en hom Onan genoem. {38:5}  En sy het nog weer ‘n seun gebaar en hom Sela genoem; en hy was in Kesib toe sy hom gebaar het. {38:6}  En Juda het vir Er, sy eersgeborene, ‘n vrou geneem, en haar naam was Tamar. {38:7}  Maar Er, die eersgeborene van Juda, het die HERE mishaag. Daarom het die HERE hom laat sterwe. {38:8}  Toe sê Juda vir Onan: Gaan in by die vrou van jou broer en sluit die swaershuwelik met haar en verwek vir jou broer ‘n nageslag. {38:9}  Maar Onan het geweet dat die nageslag nie syne sou wees nie; daarom het hy, elke keer as hy by die vrou van sy broer ingaan, dit op die grond verderwe om vir sy broer geen nageslag te gee nie. {38:10}  En dit was verkeerd in die oë van die HERE wat hy gedoen het; daarom het Hy hom ook laat sterwe. {38:11}  Toe sê Juda vir Tamar, sy skoondogter: Bly ‘n weduwee in die huis van jou vader totdat my seun Sela groot is. Want hy het gedink: Anders sterwe hy ook soos sy broers! So het Tamar dan gaan woon in die huis van haar vader.”

Waarom kom hierdie verhaal voor in die middel van die Bybelse verslag oor Josef? Die verhaal van Juda en sy skoondogter Tamar, hou skynbaar geen verband met die voorafgaande verslag oor Josef nie. Waarom sou God dit dan hier ingevoeg het?

Voordat ons begin, vergun my egter om te sê dat Josef se ontvoering deur sy broers en uiteindelike verkoop aan die Midianiete, deur God so beskik was. Alles wat veronderstel was om te gebeur, het wel presies so plaasgevind – selfs die gedeelte waar Juda die winsgewende skema voorgestel het om eerder sy broer te verkoop as om hom in ‘n droë put van die dors te laat omkom!

Ek meen dat dit die rede is waarom die verhaal van Juda en Tamar hier ingevoeg is: Juda was bestem om ‘n leier onder die kinders van Israel te word. Deur hom sou die koninklike afstamming ontstaan waaruit Jesus die Messias gebore sou word. Die volgende Skrifgedeeltes het derhalwe op Juda se posisie betrekking:

Lukas / Uri {12:48} “maar hy wat nie geweet het nie en gedoen het wat slae verdien, sal met min slae geslaan word. En elkeen aan wie veel gegee is, van hom sal veel gevorder word; en aan wie hulle veel toevertrou het, van hom sal hulle oorvloediger eis.”

En

Eksodus / Shemot {21:16} “En hy wat ‘n mens steel en hom verkoop—of as hy in sy besit gevind word—dié moet sekerlik gedood word.”

Juda se sonde met Tamar, het hom blykbaar uitgewys en God se oordeel was dus op hom. In plaas daarvan dat Juda gesterf het, het sy seuns egter die prys (dood) betaal.

Juda het met ‘n Kanaänitiese vrou getrou, wat ek vermoed, God se besluit om die kinders van Israel uit die land Kanaän te verwyder en in Egipte te vestig, bespoedig het. In Egipte sou die kinders van Israel nie ondertrou nie as gevolg van die Egiptenare se vooroordeel teen hulle. Die kinders van Israel was herders en skaapherders wat Egiptenare met weersin vervul het. Gevolglik sou die kinders van Israel – alleen en op hul eie – vermeerder tot die volk wat God belowe het hulle sou word.

Eksodus / Shemot {34:12} “Neem jou in ag dat jy geen verbond sluit met die inwoner van die land waarin jy kom nie; sodat hy nie miskien ‘n strik by jou word nie. {34:16} en jy sal van sy dogters neem vir jou seuns, en sy dogters sal agter hulle gode aan hoereer en jou seuns agter hulle gode aan laat hoereer.”

Juda se ontmoeting en ervaring met Tamar het ook die effek van verootmoediging op hom gehad en juis dit het ‘n vername rol gespeel ter voorbereiding van sy toekomstige verootmoediging en belydenis voor die onder-koning van Egipte – sy broer, Josef!

Daar is natuurlik vir ons almal lesse te leer uit Juda se ervaring met Tamar en dit is waarskynlik die rede waarom hierdie gedeelte ingevoeg is. Die eerste les is bevestiging van die Skrif, wat soos volg lui:

Genesis / Bereshit {20:5} “Jy mag jou voor hulle nie neerbuig en hulle nie dien nie; want Ek, die HERE jou God, is ‘n jaloerse God wat die misdaad van die vaders besoek aan die kinders, aan die derde en aan die vierde geslag van die wat My haat;”

Die tweede les hou met die eerste verband in soverre ons daarop gewys word hoe belangrik dit is om gehoorsaam te wees en God se gebooie uitdruklik na te kom.


Kom gou Jesus!

Voorheen uitgegee: 2010-11-27