Parasha Ki Tisa (Wanneer Jy Verhef) - Indompeling

Eksodus 30:11 – 34:35

1 Konings 18:1 – 39

1 Korinthiërs 8:4 – 13

Eksodus {30:17} “Die Here het vir Moses gesê: {30:18} “Jy moet 'n bronswaskom met 'n bronsvoetstuk maak om in te was. Sit dit tussen die tent van ontmoeting en die altaar neer en gooi water daarin. {30:19} Aäron en sy seuns moet hulle hande en voete daarin was. {30:20} Voordat hulle in die tent van ontmoeting ingaan, moet hulle hulle met die water was sodat hulle nie sterf nie. Voordat hulle na die altaar toe kom vir hulle diens om 'n vuuroffer vir My, die Here, aan die brand te steek, {30:21} moet hulle hulle hande en hulle voete was sodat hulle nie sterf nie. Dit is 'n blywende voorskrif vir hulle en vir hulle nageslagte.””

Dit is die eerste keer ooit dat daar van ‘n mensgemaakte mikvah (indompelings- bad of skottel) melding gemaak word. Die priesters “moes hul hande en voete,” daarin was, wat beteken het dat hulle die water in die skottel gebruik het om hulself te reinig, “dat hulle nie sterf nie”. Wat het die nalaat om met water gereinig te word dan te doen met om te sterwe?

Selfs tot vandag toe is die indompeling in water nog as ‘n rite gebruik met die doel om van wat onheilig is, heilig te maak. Die proses verander of verhoog die status van wie ookal, indompeling ondergaan het. Indompeling in water as opdrag van God, het die mag om te transformeer, om ‘n metamorfose te ondergaan. Voorbeeld: Gedurende Tempeltye en selfs vandag nog onder Ortodokse Joodse sektes, was ‘n vrou, van die begin van haar menstruasie, in ‘n staat van Niddah (vroulike onreinheid). Sy moes van haar man en die samelewing afgesonder word tot na haar tyd en nadat sy in water ingedompel was. Slegs dan kon sy met haar man in huwelikse intimiteit en die samelewing op vrye voet verkeer. Mans wat van Tempeldienste uitgesluit was vanweë sekere tipes rituele besoedeling, kon na indompeling na die Tempel opgaan en betrokke raak by offerandes. Proseliete, as deel van die bekeringsproses, sou die indompelingsbad binnegaan as nie-Jode en uitklim as Jode - iets wat steeds beoefen word in die groter Joodse gemeenskap. 

Vir ons om hierdie vereiste van indompeling te verstaan, wens ek graag daarop te wys dat God se gebooie in drie uitdruklike kategorieë verdeel word: Mishpatim (Oordele) wat logiese siviele en morele wette is; Eidutim (Statute) wat rituele wette en rites soos die eerbiediging van die Sabbat, Pesach (Pasga) en die aanbring van ‘n mezuzah op die deurkosyn; Chukkim (Ordinansies) wat spirituele bonatuurlike wette is, wat menslike begrip te bowe gaan. Indompeling in water, val in hierdie kategorie netsoos kosher. 

Meer as enige ander gebooie van God, verwesenlik die nakoming van Chukkim, die vernaamste geestelike verandering in ‘n mens. Dit is te wyte aan die feit dat dit streng nagekom word uit gehoorsaamheid aan God met geen menslike begrip nie. Ongeag die feit dat indompeling in water en die vermoë daarvan om ‘n spirituele verandering te weeg te bring, is vir ons ‘n misterie, nogtans kan ons egter sekere insigte bekom oor hoe dit hierdie bonatuurlike, spirituele verandering volbring.

Tora leer ons aangaande die konsep van “ritueel rein” en “ritueel onrein”. Om in ‘n toestand van “ritueel rein” te verkeer, was noodsaaklik gedurende Tempeltye vir ‘n persoon om deel te neem aan die Tempeldienste en -rituele of selfs die Tempelgronde te betree. Argeoloë het groot klip indompelingsbaddens opgegrawe naby die plek waar die antieke Tempel eens gestaan het, wat juis gebruik is vir hierdie doel. Aangesien die Tempel nie meer bestaan nie, is hierdie tipe van indompeling vandag nie langer van toepassing nie; trouens, enige indompeling wat betreffende die konsep van “ritueel rein”, het vandag geen toepassing nie. Waaroor ons vandag die meeste besorg is, is die spirituele status- en assosiasie- verandering wat met die indompeling gepaard gaan. In die Nuwe Testament sien ons dat die indompelings deur Johannes die Doper gedoen is om sy volgelinge te assosieer in afwagting van die komende Messias. Die indompelings deur die Apostels uitgevoer, is gedoen om die spirituele status van hulle volgelinge te verander en hulle dus te assosieer met die dood en opwekking van Jesus die Messias, die Messias wat toe alreeds vir die wêreld se sondes gesterf het. Daarom, deur die water in te gaan vir indompeling was en is ‘n simbool van om saam met Jesus te sterwe en die uitkom uit die water, was en is ‘n simbool van om met Jesus opgewek te word. Ons word nie gered deur die waterindompeling nie! Dit is slegs ‘n uiterlike teken van ‘n nuwe gelowige se innerlike verandering van spirituele status, nadat hy gered is. Jesus die Messias het na die aarde gekom om die prys te betaal vir die sonde van die mensdom, as Here, Redder en God- in- die vlees en die enigste manier wat ‘n mens vergifnis kan ontvang en reiniging van sonde, is deur ‘n mens self met Hom te assosieer

Nou keer ons terug na ons vraag: “Wat het die nalaat om met water gereinig te word, enigsins met die dood te doen?” Om dieselfde rede het die twee seuns van Aäron gesterf deur vreemde vuur in die Tempel in te bring - Aäron en sy seuns kon op geen ander manier wat hulle wou, die Here nader nie. Ten einde in die teenwoordigheid van ‘n Heilige God te kom, moes hulle “ritueel rein” wees en tot ‘n hoër spirituele status verhoog wees, een wat die Here se Chukkim van water-indompeling duidelik vervul het. 

Kom gou Jesus!

PDF weergawe

Indompeling

KiTisa

(Wanneer Jy Verhef)

Eksodus 30:11 – 34:35

1 Konings 18:1 – 39

1 Korinthiërs 8:4 – 13

Eksodus {30:17} “Die Here het vir Moses gesê: {30:18} “Jy moet 'n bronswaskom met 'n bronsvoetstuk maak om in te was. Sit dit tussen die tent van ontmoeting en die altaar neer en gooi water daarin. {30:19} Aäron en sy seuns moet hulle hande en voete daarin was. {30:20} Voordat hulle in die tent van ontmoeting ingaan, moet hulle hulle met die water was sodat hulle nie sterf nie. Voordat hulle na die altaar toe kom vir hulle diens om 'n vuuroffer vir My, die Here, aan die brand te steek, {30:21} moet hulle hulle hande en hulle voete was sodat hulle nie sterf nie. Dit is 'n blywende voorskrif vir hulle en vir hulle nageslagte.””

Dit is die eerste keer ooit dat daar van ‘n mensgemaakte mikvah (indompelings- bad of skottel) melding gemaak word. Die priesters “moes hul hande en voete,” daarin was, wat beteken het dat hulle die water in die skottel gebruik het om hulself te reinig, “dat hulle nie sterf nie”. Wat het die nalaat om met water gereinig te word dan te doen met om te sterwe?

Selfs tot vandag toe is die indompeling in water nog as ‘n rite gebruik met die doel om van wat onheilig is, heilig te maak. Die proses verander of verhoog die status van wie ookal, indompeling ondergaan het. Indompeling in water as opdrag van God, het die mag om te transformeer, om ‘n metamorfose te ondergaan. Voorbeeld: Gedurende Tempeltye en selfs vandag nog onder Ortodokse Joodse sektes, was ‘n vrou, van die begin van haar menstruasie, in ‘n staat van Niddah (vroulike onreinheid). Sy moes van haar man en die samelewing afgesonder word tot na haar tyd en nadat sy in water ingedompel was. Slegs dan kon sy met haar man in huwelikse intimiteit en die samelewing op vrye voet verkeer. Mans wat van Tempeldienste uitgesluit was vanweë sekere tipes rituele besoedeling, kon na indompeling na die Tempel opgaan en betrokke raak by offerandes. Proseliete, as deel van die bekeringsproses, sou die indompelingsbad binnegaan as nie-Jode en uitklim as Jode - iets wat steeds beoefen word in die groter Joodse gemeenskap. 

Vir ons om hierdie vereiste van indompeling te verstaan, wens ek graag daarop te wys dat God se gebooie in drie uitdruklike kategorieë verdeel word: Mishpatim (Oordele) wat logiese siviele en morele wette is; Eidutim (Statute) wat rituele wette en rites soos die eerbiediging van die Sabbat, Pesach (Pasga) en die aanbring van ‘n mezuzah op die deurkosyn; Chukkim (Ordinansies) wat spirituele bonatuurlike wette is, wat menslike begrip te bowe gaan. Indompeling in water, val in hierdie kategorie netsoos kosher. 

Meer as enige ander gebooie van God, verwesenlik die nakoming van Chukkim, die vernaamste geestelike verandering in ‘n mens. Dit is te wyte aan die feit dat dit streng nagekom word uit gehoorsaamheid aan God met geen menslike begrip nie. Ongeag die feit dat indompeling in water en die vermoë daarvan om ‘n spirituele verandering te weeg te bring, is vir ons ‘n misterie, nogtans kan ons egter sekere insigte bekom oor hoe dit hierdie bonatuurlike, spirituele verandering volbring.

Tora leer ons aangaande die konsep van “ritueel rein” en “ritueel onrein”. Om in ‘n toestand van “ritueel rein” te verkeer, was noodsaaklik gedurende Tempeltye vir ‘n persoon om deel te neem aan die Tempeldienste en -rituele of selfs die Tempelgronde te betree. Argeoloë het groot klip indompelingsbaddens opgegrawe naby die plek waar die antieke Tempel eens gestaan het, wat juis gebruik is vir hierdie doel. Aangesien die Tempel nie meer bestaan nie, is hierdie tipe van indompeling vandag nie langer van toepassing nie; trouens, enige indompeling wat betreffende die konsep van “ritueel rein”, het vandag geen toepassing nie. Waaroor ons vandag die meeste besorg is, is die spirituele status- en assosiasie- verandering wat met die indompeling gepaard gaan. In die Nuwe Testament sien ons dat die indompelings deur Johannes die Doper gedoen is om sy volgelinge te assosieer in afwagting van die komende Messias. Die indompelings deur die Apostels uitgevoer, is gedoen om die spirituele status van hulle volgelinge te verander en hulle dus te assosieer met die dood en opwekking van Jesus die Messias, die Messias wat toe alreeds vir die wêreld se sondes gesterf het. Daarom, deur die water in te gaan vir indompeling was en is ‘n simbool van om saam met Jesus te sterwe en die uitkom uit die water, was en is ‘n simbool van om met Jesus opgewek te word. Ons word nie gered deur die waterindompeling nie! Dit is slegs ‘n uiterlike teken van ‘n nuwe gelowige se innerlike verandering van spirituele status, nadat hy gered is. Jesus die Messias het na die aarde gekom om die prys te betaal vir die sonde van die mensdom, as Here, Redder en God- in- die vlees en die enigste manier wat ‘n mens vergifnis kan ontvang en reiniging van sonde, is deur ‘n mens self met Hom te assosieer

Nou keer ons terug na ons vraag: “Wat het die nalaat om met water gereinig te word, enigsins met die dood te doen?” Om dieselfde rede het die twee seuns van Aäron gesterf deur vreemde vuur in die Tempel in te bring - Aäron en sy seuns kon op geen ander manier wat hulle wou, die Here nader nie. Ten einde in die teenwoordigheid van ‘n Heilige God te kom, moes hulle “ritueel rein” wees en tot ‘n hoër spirituele status verhoog wees, een wat die Here se Chukkim van water-indompeling duidelik vervul het. 

Kom gou Jesus!

PDF weergawe

Tiendes

KiTisa

(Wanneer Jy Verhef)

Eksodus 30:11 – 34:35

1 Konings 18:1 – 39

1 Korinthiërs 8:4 – 13

Aangesien ek geen tekort aan inligting kon vind om op vandeesweek se Parasha kommentaar te lewer nie, het ek dus volstaan met die ondergemelde Skrifgedeelte. Mag dit tot eer van God en ‘n seën vir julle wees!

Eksodus {30:11} "VERDER het die HERE met Moses gespreek en gesê:{30:12} As jy die volle getal van die kinders van Israel opneem volgens hulle geteldes, moet hulle, elkeen vir sy lewe, losgeld aan die HERE gee as hulle getel word, sodat geen plaag onder hulle mag wees as hulle getel word nie.{30:13} Dit moet hulle gee, elkeen wat na die geteldes oorgaan: ’n halfsikkel volgens die sikkel van die heiligdom — die sikkel is twintig gera — ’n halfsikkel as offergawe aan die HERE. {30:14} Elkeen wat oorgaan na die geteldes, van twintig jaar oud en daarbo, moet die offergawe van die HERE gee.{30:15} Die ryke moet nie meer en die arme moet nie minder as ’n halfsikkel bring nie, as hulle die offergawe van die HERE gee om vir julle siele versoening te doen. {30:16} Neem dan die versoeningsgeld van die kinders van Israel en bestee dit aan die bediening van die tent van samekoms, dat dit die kinders van Israel in gedagtenis kan bring voor die aangesig van die HERE, om vir julle siele versoening te doen."

Die telling van die kinders van Israel moes slegs geskied vir ‘n doel soos deur die Here bepaal. Die getal van die kinders van Israel moes nooit vir enige ander doel as dié van die Here bepaal word nie en dan slegs op Sy versoek. Soos ons gelees het, het hierdie sensus, deur die Here bekragtig, ‘n besondere en buitengewone vereiste behels. Bo-en-behalwe om getel te word, moes elke persoon wat getel is en ouer as twintig jaar was, ‘n half-sikkel betaal as losprys vir hulle siel. Die half-sikkel betaling sou ook verseker dat geen plaag oor hulle uitbreek nie. Soos gesien, was hierdie geld dan ook bestem vir die instandhouding van die Tabernakel (Ohel Moed).

Ons onthou toe koning Dawid impulsief besluit het om die kinders van Israel te laat tel (Shamuel Bet: 2 Samuel ). Ongeag die pleidooi deur sy generaal Joab om daarvan af te sien, het koning Dawid die sensus tog laat plaasvind, wat nie deur God bekragtig is nie en gevolglik tot die uitbreek van ‘n plaag onder die mense gelei het, waaraan duisende gesterf het.

Wat het God bedoel met die versoek om betaling van geld as losprys vir ‘n mens se siel? Die Hebreeuse woord “kopher” word vertaal as “losprys”. Dit is waar ons die woord “kapparah” vandaan kry, wat “bedek” beteken. Die woord “kapparah” is toegepas op die offerande wat versoening beteken het vir ‘n sonde teen God gepleeg. Die Tora bevat egter talle voorskrifte met betrekking tot die wyse waarop diere geoffer moes word om aan hierdie doel te beantwoord. Kan die gee van geld, soos hier versoek, ook versoen vir ‘n sonde? Die antwoord daarop is ‘n uitdruklike NEE!  So, waarom sou die Here ‘n half-sikkel betaling vereis as losprys vir die siele van die kinders van Israel, wanneer geld nie as losprys vir siele kan dien nie?

Die antwoord hierop kom van die gebruik en doel van die half-sikkel betaling.

Eksodus {30:16} "Neem dan die versoeningsgeld van die kinders van Israel en bestee dit aan die bediening van die tent van samekoms, dat dit die kinders van Israel in gedagtenis kan bring voor die aangesig van die HERE, om vir julle siele versoening te doen."

Die half-sikkel op sigself beteken nie die losprys nie. Geld of die betaling daarvan aan godsdienstige organisasies, kerk, sinagoge of prediker kan nie ‘n mens se siel loskoop nie. Dit was die wyse waarop die geld aangewend was, wat hulle siel losgekoop het Soos ons weet was die half-sikkel bedoel vir die diens van die Tabernakel. Tussen al die dienste wat in die Tabernakel verrig is, was dié wat die losprys verseker het, die korbanot (naderkoms-offerande/offers). Dit was hierdie offerande wat die siele van die kinders van Israel losgekoop het. Terwyl geld geen siel kan red nie, toon die Here tog hier dat geld wel noodsaaklik is vir die reddingsaksie van die siel. Sonder geld sou die Tabernakel nie behoorlik kon funksioneer nie en sonder ‘n behoorlike funksionerende Tabernakel, sou die kapparah nie gedoen kon word met die diere wat gebruik is as plaasvervangende offerande vir die sondes van die mens nie. Diere is doodgemaak / geslag  as losprys vir die siele van die mense.

Die Here het die belangrikheid van geld in die algemene proses van redding besef en ek dink ons behoort dieselfde te doen. Sonder behoorlike finansiering sal ons Messiaanse gemeentes nie oor die vermoë beskik om te onderrig, preek, bedien en getuig aan die verlore siele van die huis van Israel en aan die nasies nie. Ek bid dat elkeen wat hierdie D’ Var Torah lees, sy/haar deel sal doen deur tiendes by te dra aan hulle kehila (gemeente) en ondersteunende Messiaanse sendelinge vir die losprys van siele. Die verewiging van die Besora Tova (Goeie Nuus/Evangelie) moet aan die ganse wêreld verkondig word. Indien julle nie julle deel doen nie, wees versigtig dat ‘n plaag nie binne julle huisgesin uitbreek nie. God het dit gespreek - nie ek nie!   

Kom gou Jesus!

PDF weergawe